Boswellia serrata bij spier- en gewrichtspijn

07 Oct, 2021

Door: Geert Verhelst

Hij staat weliswaar in de schaduw van kurkuma (Curcuma longa/xanthorrhiza) wat betreft de aanpak van ontstekingspijnen, maar ook de wierookboom (Boswellia serrata) levert met zijn hars een waardevol anti-inflammatoir fytotherapeuticum. Sterker nog: omdat boswellia grotendeels op een andere manier dan kurkuma ontsteking werend werkt, kan het in combinatie met die geelwortel vaak een dieper werkzame synergie opleveren. En boswellia heeft, buiten ontstekingspijn dempen, nog meer gunstige werkingen.

Boswellia serrata wordt aangetroffen in droge, dorre, tropische heuvelgebieden van Azië en Noord-Afrika. Deze blad verliezende struik tot middelgrote boom (9 à 15 m) heeft een asgrijze tot rood aangelopen schors, waarvan de buitenste papierachtige laag gemakkelijk afschilfert met vrijstelling van een chlorofylgroene onderlaag. De wierookboom bloeit met solitaire trossen van witte tot roze bloempjes vooraleer de lange, samengestelde en geveerde bladeren verschijnen. Bij insnijden van de stam verschijnt een gomhars. Dit melkachtig sap verhardt snel aan de lucht met de vorming van half doorschijnende, amberkleurige tot oranje brokjes. Uit deze ‘wierooktranen’, ook olibanum genoemd, vervaardigt men de fytotherapeutische extracten. Die worden van oudsher in de Ayurveda ingezet bij gewrichtsontstekingen, artrosepijn, jicht, psoriasis, ontstekingen van de darmen en luchtwegklachten.

Dat boswellia in de traditionele Oosterse geneeskunde over een sterke reputatie beschikt in de aanpak van spier- en gewrichtspijnen, hoeft ons niet te verwonderen. Inmiddels zijn de ontsteking werende effecten ervan goed onderbouwd.1,2 Vooral de boswelliazuren erin zijn hiervoor verantwoordelijk, wellicht met AKBA (3-O-acetyl-11-keto-β-boswelliazuur) en de gedeacetyleerde vorm daarvan (KBA) als de meest actieve componenten. Meer bepaald kunnen zij door inhibitie van het enzym 5-lipoxygenase (5-LO) de productie van ontstekingsmediatoren (voorop leukotriënen) uit arachidonzuur afremmen. Dit vertaalt zich in het gewrichtskraakbeen en andere bindweefsels in een reductie van de afbraak van de glucosaminoglycanen; belangrijke structuureiwitten die instaan voor sterkte en veerkracht.

Dat wierookharsextracten inderdaad significant gewrichtsklachten kunnen verminderen, wordt door een aantal systematic reviews en meta-analysen onderbouwd. In 2015 concludeerde de Cochrane database uit vijf placebogecontroleerde studies (RCT’s) dat er bewijzen van ‘hoge kwaliteit’ zijn dat boswellia bij knie- en heupartrose pijn en functie verbetert en dit zonder noemenswaardige nevenwerkingen.3 In 2018 selecteerde een onderzoeksgroep vier RTC’s, om te concluderen dat boswellia in monotherapie bij knie-artrose significant beter scoorde dan placebo en dit zonder veiligheidsrisico’s.4 Meer recent (2020) leidde een systematic review en meta-analyse van zeven RCT’s tot de conclusie dat boswellia-extracten pijn en stijfheid verbeteren en de functie verbeteren5 als de inname minstens vier weken wordt aangehouden.

Lees het gehele artikel vanaf pagina 31 in OrthoFyto 5/21.

Wilt u het gehele artikel als PDF bestand ontvangen? Bestel het dan hier voor € 3,50.

Bronvermelding:
1. Siddiqui MZ. Boswellia serrata, a potential antiinflammatory agent: an overview. Indian J Pharm Sci. 2011 May;73(3):255-61.
2. Farah Iram, Shah Alam Khan, Asif Husain. Phytochemistry and potential therapeutic actions of Boswellic acids: A mini-review. Asian Pac J Trop Biomed 2017; 7(6): 513-523.
3. Cameron M, Chrubasik S. Oral herbal therapies for treating osteoarthritis. Cochrane Database Syst Rev. 2014 May 22;5(5):CD002947.
4. Bannuru RR, Osani MC, Al-Eid F, Wang C. Efficacy of curcumin and Boswellia for knee osteoarthritis: Systematic review and meta-analysis. Semin Arthritis Rheum. 2018;48(3):416-429.
5. Yu G, Xiang W, Zhang T, Zeng L, Yang K, Li J. Effectiveness of Boswellia and Boswellia extract for osteoarthritis patients: a systematic review and meta-analysis. BMC Complement Med Ther. 2020 Jul 17;20(1):225.
6. Kizhakkedath R. Clinical evaluation of a formulation containing Curcuma longa and Boswellia serrata extracts in the management of knee osteoarthritis. Mol Med Rep. 2013 Nov;8(5):1542-8. doi: 10.3892/mmr.2013.1661. Epub 2013 Aug 29. PMID: 24002213.
7. Lazzaro F. Loiero M. Comparison between two treatment schedules with Destior® Bridge, a fixed combination of R(+) thioctic acid and phospholipid formulation of Boswellia serrata (Casperome®), in the treatment of cervical and lumbar spine radiculopathy. GIOT 2015; 41: 80-89.
8. Lazzaro F, Loiero M. Effects of R(+) enantiomer of thioctic acid and Boswellia serrata (Casperome®), in combination, in the treatment of compressive cervicobrachial and lumbar radiculopathies. GIOT 2014; 40: 249-257.
9. Fabio Lazzaro, Mario Loyero, L’enantiomero R(+) dell’acido α-lipoico e la sua associazione con l’estratto di Boswellia serrata (Casperome®) nel trattamento della sindrome del tunnel carpale. GIOT 2016, 42, 93.
10. Lazzaro F. Comparative study on Tendhyal® efficacy in Achilles tendinopathy and epicondylitis. GIOT 2014; 40: 1-10.
11. Feraga lli B, Ipp olito E, Duga ll M, Cacc hio M, Belcaro G, Cesarone MR, Abdel-Tawab M, Riva A, Togni S, Egg enhoffner R, Giacomelli L. Effectiveness of a novel boswellic acids delivery form (Casperome®) in the management of grade II ankle sprains in sport activities – a registry study. Eur Rev Med Pharm Sci 2017; 21: 4726-4732.
12. Franceschi F, Togni S, Belca ro G, Duga ll M, Luzzi R, Ledda A, Pellegrini L, Egg enhoffner R, Giac omelli L. A novel lecithin based delivery form of Boswellic acids (Casperome®) for the management of osteo-muscular pain: a registry study in young rugby players. Eur Rev Med Pharmacol Sci 2016; 20: 4156-4161.
13. Gupta I et al. Effects of Boswellia serrata gum resin in patients with bronchial asthma: results of a doubleblind, placebocontrolled, 6-week clinical study. Eur J Med Res. 1998;3:511-4.
14. Ferrara T, De Vincentiis G, Di Pierro F. Functional study on Boswellia phytosome as complementary intervention in asthmatic patients. Eur Rev Med Pharmacol Sci. 2015 Oct;19(19):3757-62. PMID: 26502867.
15. Gupta I et al. Effects of Boswellia serrata gum resin in patients with ulcerative colitis. Eur J Med Res. 1997;2:37-43.
16. Gupta I et al. Effects of gum resin of Boswellia serrata in patients with chronic colitis. Planta Med. 2001;67:391-395.
17. Gerhardt H et al. Therapy of active Crohn disease with Boswellia serrata extract H15. Z Gastroenterol. 2001;39:11-17.
18. Joos S, Rosemann T, Szecsenyi J, Hahn EG, Willich SN, Brinkhaus B. Use of complementary and alternative medicine in Germany - a survey of patients with inflammatory bowel disease. BMC Complement Altern Med. 2006 May 22;6:19.