Een natuurgeneeskundige en fytotherapeutische beschouwing op lymfe

05 Feb, 2024

Door Roseline Kustner en Cindy de Waard


De extracellulaire matrix (ECM) kan worden beschouwd als het eerste en primaire orgaan van meercellig leven en vormt de basis waaruit het bindweefselsysteem voortvloeit. Een nader onderzoek van de ECM geeft inzicht in de communicatie met het lymfestelsel en zijn rol als regulator van cellulaire activiteit. Begrip van de ECM op biomedisch en biofysisch niveau opent de deur naar benaderingen voor gezondheid en genezing zoals deze al duizenden jaren worden toegepast in de natuurgeneeskunde. Hierbij wordt het lichaam beschouwd als een complex systeem dat in harmonie functioneert, met de ECM als dirigent van vitale cellulaire activiteit.

Cellen zijn geen autonome entiteiten, maar zijn onderhevig aan signalen van de ECM die hen omringt. Deze allesomvattende 'innerlijke oceaan' verenigt cellen op een gecoördineerde en geïntegreerde wijze.1 De ECM bevindt zich als een uitgestrekt netwerk tussen het capillaire bed, de cellen en de lymfevaten. Het fungeert als een intercellulaire matrix die voedsel en afvalstoffen transporteert.1,2 Recente wetenschappelijke ontwikkelingen hebben een nieuwe kijk gegeven op een oud idee: het interstitium.3,4 Het interstitium, gelegen in het bindweefsel door het hele lichaam, is geen traditioneel orgaan zoals het hart of de lever. Het wordt eerder gezien als een netwerk van met vloeistof gevulde ruimtes, bestaande uit collageen- en elastinevezels, eiwitten en suikers. Recente studies uit 2018 en 2021 hebben het idee opgeworpen dat het interstitium als een orgaan kan worden beschouwd. De onderzoekers suggereren dat het interstitium niet alleen een structurele rol speelt, maar ook betrokken is bij essentiële fysiologische processen. Het interstitium is nauw verwant aan de ECM. Collageen en elastine, sleutelcomponenten van de ECM, vormen ook de basis van het interstitium. Daarnaast bestaat er een relatie tussen het interstitium en het immuunsysteem. Het interstitium wordt verondersteld betrokken te zijn bij immuunresponsen doordat immuuncellen door de met vloeistof gevulde ruimtes kunnen reizen. Een ander belangrijk aspect van het interstitium is de relatie met het lymfestelsel. De met vloeistof gevulde extracellulaire ruimtes dienen als een medium voor de interstitiële vloeistof, die een rol speelt bij het transport van signaalmoleculen, hormonen en andere biochemische boodschappers tussen cellen. Dit is essentieel voor de communicatie tussen verschillende weefsels en organen, waardoor gecoördineerde reacties op fysiologische veranderingen mogelijk zijn.1,2,5,6

Lees het gehele artikel vanaf pagina 10 in OrthoFyto 1/24.

Wilt u het gehele artikel als PDF bestand ontvangen? Bestel het dan hier voor € 3,50.

Bronvermelding:
1. Wood, M. Holistic Medicine and the Extracellular Matrix. 2021.
2. Elling, A & van Asseldonk, T. Leerboek Traditionele Europese Natuurgeneeskunde.
3. Enaj O, Allison DHR, Imam R, Zeck B, Drohan LM, Chiriboga L, et al. Evidence for continuity of interstitial spaces across tissue and organ boundaries in humans. Commun Biol. 2021 Mar 31;4(1):1–9.
4. Benias PC, Wells RG, Sackey-Aboagye B, Klavan H, Reidy J, Buonocore D, et al. Structure and Distribution of an Unrecognized Interstitium in Human Tissues. Sci Rep. 2018 Mar 27;8(1):4947.
5. Sutherland TE, Dyer DP, Allen JE. The extracellular matrix and the immune system: A mutually dependent relationship. Science. 2023 Feb 17;379(6633):eabp8964.
6. Wartz MA. The physiology of the lymphatic system. Adv Drug Deliv Rev. 2001 Aug 23;50(1):3–20.
7. Verhelst, G. Groot handboek geneeskrachtige planten. 10 ed.
8. Mills, S & Bone, K. Principles & Practice Of Phytotherapy.
9. Ashwlayan V. Therapeutic Potential of Calendula officinalis. 2018 Apr 20.
10. European Union. Herbal monograph on Ruscus aculeatus L., rhizoma.
11. Monjotin N, Tenca G. Lymphotonic activity of Ruscus extract, hesperidin methyl chalcone and vitamin C in human lymphatic smooth muscle cells. Microvasc Res. 2022 Jan 1;139:104274.
12. Beltramino R, Penenory A, Buceta AM. An Open-Label, Randomized Multicenter Study Comparing the Efficacy and Safety of Cyclo 3 Fort® Versus Hydroxyethyl Rutoside in Chronic Venous Lymphatic Insufficiency. Angiology. 2000 Jul 1;51(7):535–44.