Gewone vlier

8 augustus 2016

In de Nederlandse naam van ‘Sambucus nigra’ ligt al besloten dat het geen zeldzame soort betreft. Volgens archeologische sporen werd de gewone vlier al sinds prehistorische tijden door de mens gebruikt. De vlier kende velerlei toepassingen: als kleurstof, als voedselbron en voor het maken van geneeskrachtige bereidingen.

De gewone vlier werd ook wel het medicijnkastje van het volk genoemd. Een willekeurige greep in dat kastje leverde een bonte reeks aan indicaties op. De vlier kon worden ingezet bij onder andere: infecties, slapeloosheid, nieraandoeningen, leverziekten, zenuwpijn, huidaandoeningen, osteoporosis, luchtwegaandoeningen en het verdrijven van muggen [1]. Eén verklaring voor die vele indicaties is het algemene voorkomen van de vlier. Overal was wel een vlier te vinden waar, bij gebrek aan beter, heil van moest worden verwacht. Een aanvullende verklaring is dat de vlier inderdaad een brede waaier van werkingen kan hebben. Die werking is wellicht afhankelijk van de variëteit, het deel van de struik, de extractiemethode en de dosering.

Wilt u het hele artikel als PDF ontvangen? Bestel het dan hier voor € 3,50.

Bronnen:
1. Ulbricht, C., Basch, E., Cheung, L., Goldberg, H., Hammerness, P., Isaac, R.,& Weissner, W. (2014). An evidence-based systematic review of elderberry and elderflower (Sambucus nigra) by the Natural Standard Research Collaboration. Journal of dietary supplements, 11(1), 80-120.
2. Senica, M., Stampar, F., Veberic, R., Jakopic, J., Stampar, F., & Schmitzer, V. (2009). European elderberry (Sambucus nigra L.) rich in sugars, organic acids, anthocyanins and selected polyphenols. Food Chemistry, 114(2), 511-515.
3. Salvador, Â. C., Rocha, S. M., & Silvestre, A. J. (2015). Lipophilic phytochemicals from elderberries (Sambucus nigra L.): Influence of ripening, cultivar and season. Industrial Crops and Products, 71, 15-23.
4. Bhattacharya, S., Christensen, K. B., Olsen, L. C., Christensen, L. P., Grevsen, K., Færgeman, N. J., … & Oksbjerg, N. (2013). Bioactive components from flowers of Sambucus nigra L. increase glucose uptake in primary porcine myotube cultures and reduce fat accumulation in Caenorhabditis elegans. Journal of agricultural and food chemistry, 61(46), 11033-11040.
5. Ciocoiu, M., Badescu, L., Badulescu, O., Tutunaru, D., & Badescu, M. (2012). Protective intervention of Sambucus nigra polyphenols in the diabetic heart. Annals of the Romanian Society for cell biology, 17(1).
6. Veberic, R., & Mikulic-Petkovsek, M. (2016). Processed elderberry (Sambucus nigra L.) products: A beneficial or harmful food alternative?. LWT-Food Science and Technology, 72, 182-188.
7. Hasani-Ranjbar S, Nayebi N, Larijani B, Abdollahi M. A systematic review of the efficacy and safety of herbal medicines used in the treatment of obesity. World J Gastroenterol. 2009;15(25):3073–3085.