Relatie fructose en alzheimer

19 oktober 2020

De ziekte van Alzheimer is de meest voorkomende vorm van dementie. Bij de ziekte gaan hersencellen kapot door een opstapeling van bepaalde eiwitten (amyloïde en tau) waardoor de communicatie tussen de hersencellen verstoord wordt. Daarnaast worden er ontstekingen gevonden in bepaalde hersendelen. Het is onduidelijk of de eiwitstapeling een oorzaak of een gevolg is van andere ziekteprocessen. Een recente publicatie van hoogleraar Richard Johnson gaat in op de rol van fructose bij de ziekte van Alzheimer.

Cerebrale insulineresistentie en mitochondriale dysfunctie lijken een belangrijke bijdrage te leveren aan het ontstaan en de progressie van de ziekte. Fructose heeft invloed op zowel de suikerstofwisseling als de energiestofwisseling in de hersenen. Waar glucose resulteert in een toename van beschikbare energie, zorgt fructose juist voor een afname. Daarnaast zorgt fructose voor een toename van urinezuur in de hersenen wat ontsteking veroorzaakt. Hierdoor ontstaat er een relatief energietekort in de cel en een verhoogde ontstekingsgraad waardoor uiteindelijk de cellulaire functies achteruitgaan.

Vanuit evolutionair oogpunt was de fructosestofwisseling gunstig, omdat de hersenen als het ware in de spaarstand gingen. Echter, in de afgelopen decennia is ons voedselpatroon zeer rijk aan fructose geworden, waardoor dit mechanisme mogelijk in ons nadeel is gaan werken. Johnson benadrukt daarbij dat het gaat om de endogene productie van fructose in de hersenen. De fructose die we via de voeding binnen krijgen, bereikt de hersenen bijna niet. Desondanks kan de inname van fructose via de voeding wel het endogene fructosemetabolisme beïnvloeden via andere mechanismen en zo dus een rol spelen bij het ontstaan van de ziekte van Alzheimer. Dit zou betekenen dat afremming van het fructosemetabolisme in de hersenen een mogelijke manier kan zijn om de ziekte van Alzheimer te voorkomen of vertragen.

De volledige Engelstalige publicatie kunt u hier teruglezen.

Bronvermelding:
Johnson, R. J., Gomez-Pinilla, F., Nagel, M., Nakagawa, T., Rodriguez-Iturbe, B., Sanchez-Lozada, L. G., … & Lanaspa, M. A. (2020). Cerebral Fructose Metabolism as a Potential Mechanism Driving Alzheimer’s Disease. Frontiers in Aging Neuroscience, 12, 299.